Bodemverontreiniging komt nog maar zelden voor

Er is de laatste jaren veel geschreven over bodemverontreiniging, maar de kans dat uw huis op verontreinigde bodem staat is nagenoeg nihil. Bij oudere huizen kan het soms nog voorkomen dat er een olietank in de tuin begraven ligt. Bij nieuwbouwhuizen moet de bouwer sinds 1993 voldoen aan allerlei wettelijke verplichtingen, zoals bodemonderzoek. Koopt men een huis via bemiddeling van een adviseur, dan zijn problemen uitgesloten, omdat de adviseur op de hoogte is van mogelijke verontreinigingen. Bij twijfel is het dus altijd raadzaam uw adviseur daarover te raadplegen.

Uw rechten
De ontdekking van mogelijk vervuilde grond gebeurt meestal pas na de eigendomsoverdracht. Als de verkoper het heeft verzwegen, kunt u hem alsnog aansprakelijk stellen. Belangrijk is wel dat in de modelkoop/aan-nemingsoverdracht ontbinding van de overeenkomst na overdracht onder bepaalde voorwaarden mogelijk is. Bij vervuiling die de gezondheid van mensen, dieren en/of planten kan schaden, is ontbinding mogelijk. Is de verontreiniging niet ernstig dan kunt u recht hebben op een schadevergoeding. Sinds oktober 1993 is het voor alle vergunningplichtige bouwwerken wettelijk verplicht een bodemonderzoek te doen. Bij verontreinigde grond kan een bouwvergunning worden geweigerd.

Aanpak en oplossingen
Wanneer u denkt dat de grond waarop uw huis staat, vervuild is of u vermoedt dat er een oude olietank in uw tuin ligt, dan kunt u bij de afdeling Milieuzaken of Bodem van de provincie nagaan of uw perceel voorkomt op de inventarisatielijst van verontreinigde percelen. Bij huizen van na 1978 is er vaak een indicatief bodemonderzoek verricht, resultaten hiervan kunt u navragen bij uw gemeente. Daarnaast bieden het gemeentearchief en het kadaster informatie over de geschiedenis van uw perceel. Gesprekken met oudere buurtbewoners kunnen ook informatief zijn.

Bodemonderzoek
Wanneer u vermoedt dat de grond vervuild is, vraag dan de gemeente of provincie om een bodemonderzoek. Hiervoor zijn concrete aanwijzingen nodig. De Stichting Nederland Gifvrij geeft adviezen over bodemvervuiling en sanering. Wanneer u geen bewijzen heeft, maar de bodem toch wilt laten onderzoeken, zijn er particuliere onderzoeksbureaus. Dit kost uiteraard geld, oplopend van € 60 voor bijvoorbeeld een analyse op cadmium, tot enkele duizenden euro's voor een onderzoek naar de meest voorkomende giftige stoffen. Adressen kunt u opvragen bij de Stichting Nederland Gifvrij. Wanneer uit een bodemonderzoek blijkt dat een perceel vervuild is, moet de provincie een uitgebreid onderzoek doen om de precieze aard en omvang van de verontreiniging vast te stellen. In geval van gevaar voor volksgezondheid en/of milieu wordt de locatie door de provincie gesaneerd in het kader van de uitgebreide Wet Bodembescherming. Voor de particuliere eigenaar/erfpachter zijn van groot belang: -Saneringsbevel: zo'n bevel kan ook een eigenaar krijgen, wanneer het gevaar of schade voor mens of milieu dreigt, tenzij hij aantoont dat hij onschuldig is. -Aankoopregeling door gemeente: de onschuldige eigenaar kan in sommige situaties verlangen dat de gemeente het huis koopt voor een redelijke prijs. Hieraan zijn mitsen en maren verbonden. -Kostenverhaal: als de overheid besluit zelf de sanering ter hand te nemen, kan zij proberen de kosten te verhalen, eerst bij de veroorzaker, dan bij de eigenaar.

Olietank
Tegenwoordig verplicht de overheid eigenaars om maatregelen te treffen om bodemverontreiniging ten gevolge van die tanks te voorkomen. Is er in een gemeente een 'actie tankslag' dan worden bewoners verplicht binnen een bepaalde periode de tank onschadelijk te laten maken. Dan is er vaak sprake van subsidie. Informeer er naar bij de gemeente. Een tank zelf onschadelijk maken, kunt u niet zelf; u zult een gespecialiseerd bedrijf moeten inschakelen, dat door het Kiwa (Keurings en Certificeringsinstituut) is erkend. Let erop dat u een rapport van het bodemonderzoek en een bewijs van buitengebruikstelling krijgt. Voor adressen van instanties en verenigingen zie het Instantie register.

Stichting Nederland Gifvrij
Meer informatie over bodemverontreiniging kunt u krijgen bij de Stichting Nederland Gifvrij. Deze stichting geeft de brochure 'Verhuizen en gif' uit. Ook geeft deze stichting een handleiding voor burgers uit om zelf de resultaten van verricht bodemonderzoek te beoordelen. Verder is er een handleiding over gezondheidsrisico's bij bodemverontreiniging, en een boek over bodem-verontreiniging in het algemeen. Met adviezen wat bewoners en milieugroepen kunnen doen om de vervuiling opgeruimd te krijgen.